گفتگوی ویژه : آیة الله‏ عبدالله‏ جوادی آملی - کنگره آیت الله مشکینی
صفحه اصلی   ::   جستجو   ::   درباره پایگاه   ::   ارتباط با ما   ::   پیوندها
آیت الله مشکینی   >   گفتگوی ویژه   >   آیة الله‏ عبدالله‏ جوادی آملی
آیة الله‏ عبدالله‏ جوادی آملی
نویسنده:

انبياء «مَا يَنطِقُ عَنِ الْهَوَى * إِنْ هُوَ إِلاَّ وَحْىٌ يُوحَى»[۱] هستند. اولياء و علمايى که ورثه انبياء هستند، «مَا يَنطِقُ عَنِ الْهَوَى» هستند، اما «ان هو الاّ عقل برهانى يا نقل معتبر»، يا برابر عقل برهانى سخن مى گويند، يا برابر نقل معتبر؛ که عقل و نقل، هر دو زير پوشش وحى هستند. وحى فقط مخصوص ذات مقدس پيغمبر اسلام است، که شريعت مى آورد. ائمه هُداة مهديين، هم از الهام الهى باخبرند، و هم از وحى هاى انبائى با خبرند.

در اين بُعد سلبى، عالمان دين، وارثان پيامبرند. آنها از روى هوى سخن نمى گويند، بالاصالة. اينها هم از روى هوى سخن نمى گويند، بالتبع. اما آنها از روى وحى سخن مى گويند، اينها از روى عقلى که کاشف وحى است، يا نقل معتبر که کاشف وحى است. عقل و نقل، نقل و عقل، اينها در مقابل هم هستند. عقل در برابر شرع نيست. عقل در برابر وحى نيست. عقل در برابر نقل است. عقل کاشف وحى است، و نقل هم کاشف وحى است. عقل برهانى و نقل برهانى اين چنين است.

مرحوم آية الله‏ مشکينى (رضوان الله‏ تعالى عليه) کم حرف مى زد. تا مطلب برايش روشن نشده بود، حرف نمى‏ زد و مى پذيرفت. مجلس خبرگان رهبرى هم، چند تا کميسيون داشت که بعضى از اين کميسيون ها مربوط به مسائل، شئون و اصول مرتبط با رهبرى بود. تا مدتى که وضع سن و حال ما اجازه مى داد که عضو مجلس خبرگان رهبرى باشيم، در اين کميسيون هم حضور داشتيم. يکى از اعضاى محترم اين کميسيون، مرحوم آية الله‏ مشکينى بود. ايشان، آن جا هم پخته سخن مى گفت، و بجا حرف مى زد. تا مطلبى برايش حل نشده بود، تفوّه نمى کرد. عالمان راستين، اين چنين هستند؛ يعنى اين مطلب را به ارث مى برند که «مَا يَنطِقُ عَنِ الْهَوَى». اينها، تجارب دوران زندگى ما با ايشان بود. آخرين تجربه و همکارى اى که داشتيم، ساليان متمادى در خدمت ايشان در نماز جمعه قم بود، که ايشان امام جمعه بالأصل بودند، و رهبرى، چند امام جمعه را در کنار امامت ايشان، انتخاب کردند؛ حضرت آية الله‏ امينى بود، و بنده هم در خدمتشان بودم. در تمام مدتى که نماز جمعه قم به امامت ايشان اداره مى شد، جز تقوا، فلاح، صلاح و نجاح، چيزى از ايشان نمى ديديم. اگر در مجلس ترحيم ايشان، کسى طلب مغفرت مى کند، با طيب نفسْ طلب مغفرت مى کند؛ چه اين که در مراسم نمازشان، اگر کسى مى گفت: «لا نعلم منه إلاّ خيرا»، با طيب نفس گفته است. اين بزرگوار «عاش سعيدا و مات سعيدا و حشره الله‏ مع اوليائه الاصفياء بمحمد وآله الطاهرين».

 

[۱]. سوره نجم، آيه ۳ ـ ۴.

 



دبیرخانۀ همایش بزرگداشت آیة الله مشکینی قدس سرّه
نشانی: قم/ بلوار15 خرداد/ بعد ازشهرک جهاد
مؤسسه علمی- فرهنگی دارالحدیث

تلفن: 37176130 ـ 025
نمابر: 37176141 ـ 025
پست الکترونیک: info@meshkiny.com