تاريخ : 2/10/2014 12:00:00 AM
کد مطلب: 206
برنامه‌ها و فعالیت‌های دبیرخانۀ همایش

برنامه‌ها و فعالیت‌های دبیرخانۀ همایش

گفتگو با حجة الاسلام و المسلمین مهریزی، دبیر علمی همایش

حجة الاسلام و المسلمین مهدی مهریزی، مشاور رئیس و عضو هیئت امنای مؤسسه علمی ـ فرهنگی دار الحدیث و رئیس دبیرخانه کنگره‌های دار الحدیث، دبیری بخش علمی همایش بزرگداشت آیة الله مشکینی را بر عهده دارد. در روزهای آغازین دی ماه ۹۰ در گفتگو با ایشان، برنامه‌ها و فعالیت‌های همایش را جویا شدیم که در پی می‌خوانید:

طرح همایش بزرگداشت آیة الله مشکینی از چه زمانی شروع شد؟

‌بسم الله الرحمن الرحیم؛ صحبت‌های اولیه برای برگزاری همایش بزرگداشت، در سال ۸۹ صورت گرفت و بعضی از کارهای مربوط به آیة الله مشکینی شروع شد. مثل آماده‌سازی‌ کتاب «تحریر التحریر» که خلاصه‌ای از «تحریر الوسیله» به قلم ایشان است. صورت رسمی کار و آغاز فعالیت برای همایش بزرگداشت، در سال ۹۰ شکل گرفت و اعضای ستاد همایش معیّن شدند. رئیس کنگره آیة الله استادی هستند. همچنین شورای علمی تشکیل شد و در جلساتی که داشت برنامه‌ها و سیاست‌های کلی را تدوین کرد.

چه مراکزی در برپایی این همایش، مشارکت علمی ـ معنوی یا مادی دارند؟

در برگزاری همایش، مؤسسه علمی ـ فرهنگی دار الحدیث، رکن اصلی است و فعالیت‌های مربوط به همایش در دبیرخانه کنگره‌های دار الحدیث، برنامه‌ریزی و مدیریت می‌شود. مؤسسه الهادی که آثار آیة الله مشکینی را منتشر می‌کند نیز مشارکت می‌کند.

همچنین با بعضی از مراکز دیگر هم گفتگو شده است که همکاری کنند. مثل اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی قم، و مرکز تحقیقات کامپیوتری نور که در کنگره‌های قبلی دار الحدیث هم تهیه دی‌وی‌دی مجموعه آثار را بر عهده داشت. نماینده صدا و سیمای قم نیز در بعضی از جلسات شرکت داشت که بنا شد همکاری کنند. از اردبیل، امام جمعه و نیز استاندار و یکی از فضلای اردبیل، در جلسات شرکت می‌کردند. استاندار اردبیل، یک بار در جلسات همایش شرکت کرد.

اینها مراکزی بودند که با این همایش مرتبط شدند و اکنون فعالیت‌های همایش به خوبی پیش می‌رود.

این همایش چه زمانی برگزار می‌شود؟

‌پیش‌بینی اولیه ما این بود که همایش در پایان سال ۹۱ برگزار شود، ولی به جهت این که آثار علمی و مجموعه آثار همایش، به صورت کامل، آماده و عرضه شود، به ابتدای سال ۹۲ موکول شد. البته هنوز دقیقاً مشخص نیست که در چه فاصله‌ زمانی باشد، در بهار باشد یا زمان دیگری، ولی برنامه‌ریزی شده است که در سال ۹۲ برگزار شود.

فعالیت‌های دبیرخانه همایش را در باره آثار آیة الله مشکینی، بیان فرمایید.

دبیرخانه همایش تلاش کرده است آثار علمی آیة الله مشکینی را در قالب «مجموعه آثار آیة الله مشکینی» تحقیق و عرضه کند. پیش‌بینی می‌شود مجموعه آثار حدود پنجاه جلد ‌شود. بخشی از آثار ـ حدود ۲۵ جلد ـ در زمان حیات ایشان چاپ شده بود که نیاز به تحقیق داشت. همه آنها مجدداً تحقیق شد. بخش دیگری از آثار، در زمان خود ایشان شکل و هویّتی پیدا کرده بود و قسمتی از آن چاپ شده بود. مثل «تفسیر روان» که یک جلدش در زمان ایشان چاپ شده بود.

غیر از این دو بخش، در این چند ماهه اخیر، دست‌نوشته‌های فراوانی از ایشان که در منزل ایشان بوده است، در اختیار ما قرار گرفت. این‌ها را تفکیک کردیم. بخش‌های علمی‌اش را که برخی تکمیل کتب دیگر بود در یک مجموعه قرار دادیم. لذا با توجه به این دست‌نوشته‌های جدید، پیش‌بینی این است که کل آثار ایشان در یک مجموعه‌ پنجاه جلدی عرضه شود البته با ترتیب موضوعی، یعنی قرآن، حدیث، کلام، اخلاق، فقه و اصول.

همچنین مقاله‌هایی از ایشان که در مجلات مختلف منتشر شده است، و نیز مقدمه‌هایی که ایشان بر بعضی کتاب ها دارند، جمع‌آوری شده است و پس از تحقیق و آماده‌سازی، در دو جلد در مجموعه آثار منتشر می‌شود.

در کنار آثار علمی و قلمی ایشان، از سوی دبیرخانه همایش، چه آثاری در باره شخصیت ایشان در نظر گرفته شده است؟

در کنار پنجاه جلد «مجموعه آثار» که در واقع آثار خودشان است، مجموعه دیگری را نیز که در باره ایشان است، آماده کرده‌ایم و تقریباً یک مجموعه قابل توجه شده است. از جمله آثار در باره آیة الله مشکینی، زندگی‌نامه ایشان است که با همکاری مرکز اسناد انقلاب اسلامی نهایی شده و با نام «زندگی و مبارزات آیة الله مشکینی» برای چاپ رفته است. کتاب دیگر، «آیة الله مشکینی در مجلس خبرگان» است که حاوی مجموعه سخنرانی‌های ایشان در اجلاس‌های خبرگان است. همچنین از فعالیت‌های ایشان در جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، مجموعه اعلامیه‌هایی که با امضای ایشان بوده است و مصاحبه‌های ایشان در آن مقام، جمع‌آوری و در کتاب «آیة الله مشکینی در جامعه مدرسین» چاپ شد. از این مجموعه، کتاب «آیة الله مشکینی به روایت اسناد ساواک» و نیز مصاحبه‌هایی با شخصیت‌ها در باره ایشان با نام «آیة الله مشکینی در نگاه دیگران» چاپ شده است. این پنج جلد، در واقع کتاب‌هایی در باره آیة الله مشکینی است.

در باره تدوین سخنرانی‌ها و درس‌های عمومی آیة الله مشکینی در قالب کتاب نیز اقدام شده است؟

بله. در کنار دو مجموعه‌ای که عرض شد، بخش سومی هم در دست اجرا داریم که غیر از مکتوبات ایشان و کتاب‌هایی در باره ایشان است. در این بخش، درس‌های اخلاق و خطبه‌های نماز جمعه قرار دارد. این دو مورد و سخنرانی‌ها و درس‌های دیگر، گردآوری شده و در حال پیاده‌سازی است ولی در شکل عرضه آن که آیا تمامش چاپ شود یا گلچین آن، هنوز به تصمیم نهایی نرسیدیم.

با فراخوان همایش بزرگداشت، تا کنون چه تعداد مقاله به دبیرخانه رسیده است؟

در فراخوان همایش، مقاله‌هایی در باره ایشان، اندیشه‌ها و فعالیت‌هایشان پیش‌بینی شد. تا کنون) دی ۹۱) حدود بیست مقاله قابل قبول به دبیرخانه همایش رسیده است. فکر می‌کنم تا برگزاری همایش مجموعاً حدود سی مقاله وصول و در دو جلد با عنوان «مجموعه مقالات» عرضه شود.

در کنار این فعالیت‌ها، «خبرنامه‌ همایش» در دو شماره پیش‌بینی شده است. شماره اول تا پایان سال ۹۱ منتشر می‌شود و شماره دوم هم در ایام برگزاری همایش.

همچنین طبق برنامه‌های همایش‌های قبلی، با همکاری مرکز کامپیوتری علوم اسلامی، تمام مجموعه آثار همایش، در یک دی‌وی‌دی آماده و عرضه می‌شود. ان شاء ‌الله.

اینها برنامه‌های علمی است که برای همایش، پیش‌بینی شده است.

در بخش جوان و برنامه‌های ترویجی ـ فرهنگی و آشنایی با زندگی و اندیشه‌های آیة الله مشکینی چه برنامه‌ای دارید؟

در بخش عمومی، آیة الله ری‌شهری، رئیس مؤسسه دار الحدیث، با صدا و سیما مکاتبه و گفتگو داشتند که برنامه‌هایی تهیه کنند یا قسمتی از درس‌ها و گفتارهای ایشان در مناسبت‌های مختلف پخش شود. همچنین کتاب‌های ترویجی و کوچک در قالب زندگی‌نامه یا گلچین درس‌های اخلاق، پیش‌بینی و در برنامه‌ها گنجانده شده است. بیشتر مایلیم مجموعه سازمان‌ها و نهادهایی که در اردبیل با همایش همکاری دارند، در این قسمت مشارکت کنند. عناوین برنامه‌های فرهنگی را که قابل اجرا هست، به آنها ارائه کردیم.

در کنار آن‌ها، دبیرخانه همایش هم برنامه‌هایی را در این زمینه در نظر دارد. مانند کتاب کوچکی که روزنامه «همشهری» برای شخصیت‌ها منتشر می‌کند. در این مورد، صحبت‌های اولیه‌اش شده است که در تیراژ بالا توسط روزنامه «همشهری» شرح حال و گزیده‌ای از روش زندگی آیة الله مشکینی منتشر شود. متن این کتابچه هم در دست اقدام و تهیه هست.

برنامه‌های همایش در اردبیل چیست؟ چه نهادی مدیریت آن جا را انجام می‌دهد؟

جزئیات برنامه‌های همایش برای اردبیل، هنوز نهایی نشده است. دوستان ما در دبیرخانه کنگره‌های دار الحدیث، یک بار به آن جا سفرکردند و با امام جمعه، استاندار، و رئیس حوزه صحبت کردند. قرار شد از فضلای اردبیل، حجة الاسلام و المسلمین مولایی، که مورد نظر آیة الله ری‌شهری بودند و مسئولان شهر هم تأکید داشتند، این کار را به عهده بگیرند. البته در مورد برنامه‌های آن جا و جزئیاتش هنوز به تصمیم‌گیری نرسیدیم، ولی قطعاً برنامه‌هایی هست که به ظرفیت آن جا و برنامه‌ریزی مسئولان شهر بستگی دارد.

در پایان گفتگو، در باره کنگره‌ها و همایش‌هایی که مؤسسه دار الحدیث برگزار کرده یا می‌کند، توضیح کوتاهی بفرمایید.

برگزاری کنگره‌ها برای بزرگان ری، از سال ۸۰ آغاز شد و تا سال ۹۱، در دهه اول فعالیت، چهار کنگره برگزار شد: حضرت عبد العظیم حسنی(ع) در سال ۸۲، ابو الفتوح رازی در سال ۸۴، ثقة الاسلام کلینی در سال ۸۸، عبد الجلیل رازی در سال ۹۱.

در دهه دوم، چهار کنگره در دستور داریم. یکی کنگره‌ «هزاره سید مرتضی» است. ایشان در سال ۴۳۶ ق در گذشته است و سال ۱۴۳۶ ق، هزاره سید مرتضی است که تقریباً می‌شود در سال‌ها ۹۴ و ۹۵ شمسی. دوم، کنگره «شیخ صدوق» که از محدثان بزرگ شیعه است. این دو کنگره در دستور کار است و امیدواریم در سال ۹۵ و ۹۶ برگزار کنیم.

دو کنگره دیگر هم برای «متکلّمان ری» که برای هر کدامشان نمی‌شود یک کنگره‌ و همایش برگزار کرد، در دو بخش پیش‌بینی کردیم: متکلّمان ری در قرن‌های چهارم و پنجم، و متکلّمان ری از قرن ششم به بعد.